Scenariostudie: een Gents beluikhuisje op de erfgoedlijst

De eigenaars van een historisch beluikhuisje in Gent willen het opnieuw klaarstomen voor de toekomst. Het pand is in slechte staat en vraagt een doordachte aanpak. Tijdens een scenariostudie onderzocht LabLand hoe de woning aangepast kan worden aan de hedendaagse normen voor comfort én met een indeling die het ruimtegevoel vergroot en mogelijkheden geeft om mee te groeien met de veranderende levensfase van de jonge bewoner. Met zo’n studie kijken we verder dan de standaard opties en tekenen we verschillende scenario’s met kleinere en grote ingrepen. Zo kunnen de eigenaars meerdere mogelijkheden vergelijken en een weloverwogen keuze maken voor de werken beginnen.

Van erfgoed tot toekomstbestendige woning

De woning is gelegen in een van de typische beluiken die Gent rijk is. Een doodlopende straat met aan weerzijden smalle rijhuizen met eenzelfde gevel, gebouwd in het laatste kwart van de 19e eeuw om arbeiders te huisvesten. De beluiken werden onpopulair in de naoorlogse decennia maar kennen vandaag weer een heropleving door hun betaalbaarheid, vaak centrale ligging en sterke sociale cohesie tussen de bewoners.

De woning in deze studie bestaat uit twee en een halve bouwlaag met een netto vloeroppervlakte van bijna 80m² en is opgenomen in de inventaris onroerend erfgoed. Het uitzicht van de voorgevel mag hierdoor niet wijzigen, maar de binnenkant en achtergevel mag aangepast en uitgebreid worden. Grote aanpassingen in structuur zijn niet evident qua stabiliteit aangezien de draagstructuur in beluiken typisch doorheen aanpalende woningen loopt. De woning zelf is beperkt in binnen- en buitenruimte en de buurt is dichtbevolkt en gevoelig voor hittestress. De bewoner wenst een nieuwe indeling met een meer open ruimtegevoel en de mogelijkheid om de woning mee te laten groeien met een veranderende gezinssituatie in de toekomst.

Drie scenario’s met ruimte, licht en groen

De eigenaars dachten oorspronkelijk aan sloop en vervanging door een inschuifhuis. Dit bleek niet mogelijk door de erfgoedwaarde én uit de studie blijkt dat dezelfde kwaliteit van wonen mogelijk is met minder ingrepen en een kleiner budget. Uiteindelijk stipuleerden we drie verschillende scenario’s om de binnen- en buitenruimte zo efficiënt mogelijk te gebruiken, met oog voor leefkwaliteit, groen, akoestiek, thermische isolatie en de mogelijkheid om de indeling in de toekomst aan te passen.

In het minst ingrijpende scenario worden enkele binnenmuren rond de trap afgebroken om het ruimtegevoel te vergroten. Hier bestaat de optie om uit te breiden met een stuk nieuwbouw op het gelijkvloers en een groendak op de uitbouw. In een tweede scenario verplaatst de trap naar de voorgevel en verandert de huidige indeling van de woning. Zo ontstaat er een extra kamer als praktijkruimte of slaapkamer, en de keuze voor een maximale eetruimte met aanpalend inpandig terras of een dakterras. Het laatste scenario verplaatst de trap naar de zijgevel en voorziet een ruime inkom voor jassen, fietsen en eventueel een bureau. Er komt een ruime keuken, ruime leefruimte, twee slaapkamers en een klein terrasje aan de slaapkamer. Voor elk scenario wordt er een schematisch plan en doorsnede uitgewerkt, de kwaliteiten en de aandachtspunten belicht.

Tijdens de studie ontlastten we de eigenaars door het contact met de stedenbouwkundige diensten en de dienst erfgoed op ons te nemen en maakten we overkoepelende voorstellen voor vergroening, circulariteit en samenwerking met de buren. We denken steeds verder dan de huidige renovatieverplichtingen, bekijken de regelgeving en bieden met de aangeleverde documentatie en scenario’s een solide basis om te renoveren voor de lange termijn. In een volgende stap kunnen de eigenaars hiermee aan de slag om bepaalde ingrepen uit te voeren in zelfbouw of met een uitvoerend projectarchitect over te gaan tot een bouwaanvraag.

Scenariostudies

Ben je zelf als particulier, lokale overheid of aannemer geïnteresseerd in onze scenariostudies? Je kan meer lezen over onze aanpak bij scenariostudies op deze pagina, of neem contact op met Valentine voor een vrijblijvend kennismakingsgesprek. We vertellen je graag meer!